Bursa İl Sağlık Müdürlüğü, 3-9 Kasım Organ Bağışı Haftası çerçevesinde Bursa Şehir Hastanesi’nde Bölge Koordinasyon Toplantısı düzenledi. Programa Osmangazi Belediye Başkanı Erkan Aydın, Bursa İl Sağlık Müdürü Dr. Orkun Yıldırım, Balıkesir İl Sağlık Müdürü Uzm. Dr. Serkan Kadir Keskin, Bilecik İl Sağlık Müdürü Dr. Ferhat Damkacı, Yalova İl Sağlık Müdürü Dr. Osman Karkuş, Çanakkale İl Sağlık Müdürlüğü Sağlık Hizmetleri Başkan Yardımcısı Dr. Hakan Görgülü ile bölgenin organ nakil koordinatörleri ve sağlık çalışanları katıldı. Programda Bursa bölgesinde bir yılda yürütülen çalışmalar ele alınırken, bölgede başarılı çalışmalar yürüten yöneticilere teşekkür belgesi takdim edildi.

Toplantıda konuşan Bursa İl Sağlık Müdürü Dr. Orkun Yıldırım, organ bağışı çalışmalarında görev almanın büyük emek ve özveri isteyen bir iş olduğunu belirtti. Bölgede görev yapan yetkililerin bu işe gönül vermiş kişilerden oluştuğuna dikkat çeken Dr. Yıldırım, “Büyük bir organizasyonu yaşatıyorlar. Muhteşem gayretleri için her birinize teşekkür ediyorum. Her geçen gün organ nakli bekleyen hastamız artıyor. Ne yazık ki yeterli bağışı şu ana kadar bire bir karşılayacak kadarını bulamadık. Bölgemiz Türkiye’ye liderlik yapan bir bölgedir. Balıkesir Atatürk Şehir Hastanesi ve Bursa Şehir Hastanesi, Türkiye’de donör anlamında lider hastaneler. Yoğun bakımlarda çalışan hemşirelerden organ nakil koordinatörlerine kadar bütün herkese teşekkür ederim. Bölgemiz Türkiye’de son 12 yıldır lider durumda. Liderliği sürdürmeye devam edeceğiz” dedi.

Bursa’da bu yıl çok güzel bir organizasyona başladıklarını dile getiren Dr. Yıldırım, “Ana temayı her fidan ormana her organ hayata dönüşsün olarak belirledik. Bununla ilgili olarak Bursa Orman Bölge Müdürlüğü ile beraber ilk organ bağış ormanını geçtiğimiz günlerde toprakla buluşturduk. Bu projeyi 81 ilde 81 bağış ormanı şeklinde ülke genelinde yaymak istiyoruz. Bu girişimlere de başladık. Bununla da muvaffak olacağız. Fidanlarımızı ormana, organ bekleyen hastalarımızı da sağlıklarına kavuşturmak için bir farkındalık oluşturma çalışmasıdır” şeklinde konuştu.

Dr. Yıldırım son olarak organ bağışında bulunan ailelere yaptıkları fedakarlıktan ötürü teşekkürlerini iletti. Program Bursa Şehir Hastanesi Çocuk Nefroloji Uzmanı Prof. Dr. Hakan Erdoğan’ın konuşması ile devam etti. Nakil olarak hayata tutunan Mertcan Akdoğan organ bağışının önemine vurgu yaptı. Organ nakli olduktan sonra bebek sahibi olduğunu belirten Nagihan Üskalkan ise programa 1,5 yaşındaki bebeği ile katıldı. Program sonunda organ bağışının ülke genelinde artması temennisiyle gökyüzüne balonlar uçuruldu.

Bursa İl Sağlık Müdürü Dr. Orkun Yıldırım: “Her geçen gün organ nakli bekleyen hasta sayımız artıyor” yazısı ilk önce Ulu Bursa üzerinde ortaya çıktı.

Bursa İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 3-9 Organ Bağışı Haftası kapsamında Yeşil Cami’de öğle namazına müteakip gerçekleştirilen programda organlarıyla umut olan merhumlar dualarla anıldı.

Programla ilgili açıklamalarda bulunan Bursa İl Sağlık Müdürlüğü Organ ve Doku Nakil Koordinatörü Uzm. Dr. Gülbahar Çalışkan, “Her yıl yaptığımız gibi hayatlarını kaybedip organlarını bağışında bulunarak organ nakil listesinde bekleyen hastalarımız için umut olan merhum ve merhumelerimiz adına İl Sağlık Müdürlüğü olarak mevlid-i şerif okuttuk. Lokma döktürdük. Ailelere sabırlar diliyoruz ve bu iyilik hareketinin katlanarak devam etmesini canı gönülden istiyoruz” şeklinde konuştu.

Mevlit programının sonunda Bursa İl Sağlık Müdürlüğü tarafından vatandaşlara lokma ikramı yapıldı.

Bursa’da organ bağışçıları için mevlit okutuldu, dua edildi yazısı ilk önce Ulu Bursa üzerinde ortaya çıktı.

3 Kasım 1975 tarihinde bir anneden oğula gerçekleştirilen başarılı böbrek nakli ile Türkiye de başarılı organ nakilleri başladı. Başarılı nakil sayesinde her yıl 3-9 Kasım Organ Bağış Haftası olarak çeşitli faaliyetlerle kutlanıyor. Dünyada gerçekleştirilen organ nakillerinin yüzde 80’ini kadavradan yüzde 20’si canlıdan yapılırken Türkiye’de ise durum tam tersi. Pandemi sonrası organ bağış oranlarının daha da düşmesiyle yüzde 90’ı canlıdan, yüzde 10’u kadavradan yapılıyor. Türkiye’de Organ Bağışı ve Nakli faaliyetleri Sağlık Bakanlığı Ulusal Koordinasyon Merkezi tarafından yürütülürken, 9 Bölge Koordinasyon Merkezinden bir tanesi olan Bursa Bölge Koordinasyon Merkezi Bursa, Balıkesir, Yalova, Çanakkale ve Bilecik illerindeki tüm Organ Nakli ve Bağışı faaliyetlerini yürütülüyor.

Türkiye’de son 11 yıldır Organ bağışında Türkiye’nin en çok bağış yapılan bölgesi olan Bursa Bölge Koordinasyon Merkezi 3-9 Kasım Organ Bağış Haftası etkinliklerine Cumhuriyet Caddesinde yapılan Organ Bağışı Farkındalık Yürüyüşü ile başladı. Bursa’da görev yapan sağlık yöneticileri, organ nakil koordinatörleri ve sivil toplum kuruluşlarının temsilcilerin katılımı ile düzenlenen yürüyüşle organ bağışının önemine vurgu yapılarak farkındalık oluşturulması hedefleniyor.

Hafta boyunca çeşitli etkinliklerle organ bağışının öneminin vurgulanacağını söyleyen Organ Nakil Koordinatörü Gülbahar Çalışkan, “Ülkemizde organ nakli bekleyen binlerce hastamız mevcut. Bunlara umut olabilmek, bekleme listesindeki hastalarımıza umut olabilmek için 3-9 Kasım arası Organ Bağışı farkındalık haftasıdır. Bursa Bölge Koordinasyon Merkezi olarak birçok etkinlik yapıyoruz. Bugün açılış etkinliklerimizden yürüyüş etkinliğini gerçekleştirdik. Bununla birlikte hafta boyunca organ bağışını arttırmaya yönelik etkinlik yapmaya devam edeceğiz. Bursa Bölge olarak farkındalığı yüksek bir bölgeyiz. 12 yıldır organ bağışı konusunda birinci olan bir bölgeyiz. Yaptığımız etkinliklerle de hastalarımıza umut olmaya ve organ bağışını arttırmaya yönelik elimizden ne geliyorsa yapmaya hazırız” şeklinde konuştu.

Bursa’da Organ Bağışı haftası etkinlikleri yürüyüşle başladı yazısı ilk önce Ulu Bursa üzerinde ortaya çıktı.

Mantar zehirlenmelerinin tüm zehirlenmeler arasında acil servise başvurularda yüzde 10’luk bir oranı oluşturduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Kaya, “Bu başvuruların yüzde 70 kadarı 6 yaşın altındadır. Mantar zehirlenmeleri, çok basit şikâyetten karaciğer yetmezliği ve karaciğer nakli gibi çok dramatik sonuçlara kadar gidebilen ciddi klinik tablolar meydana getirebilmektedir. Ayrıca böbrek yetmezliği şeklinde ciddi sonuçlara yol açabilmektedir” şeklinde konuştu.

Halk arasında ‘Yıllardır biz bu mantarı tüketiyoruz, hiçbirimize bir şey olmuyor’ gibi bir yaklaşımın olmasının sakıncalı olduğunu dile getiren Prof. Dr. Kaya, “Bunun dışında ‘Biz mantarı ısıttık, pişirdik, dondurduk bunun zehirliliği kalkmıştır gibi bir durum doğru değildir. Çünkü bunlar ısıya dayanıklıdır. Bu yüzden dolayı da toksinin etkisi ortadan kalkmamaktadır buna da özellikle dikkat etmek gerekiyor. Ayrıca mantarın tipini, şeklini ne kadar iyi biliyorum desek de bu zehirlidir ya da bu zehirsizdir gibi bir değerlendirmemiz yok. Mantarların çoğu iyi huylu, sadece basit bulantı ve ishallerle geçiştirilebilecek sorunlara yol açtığı gibi amanita grubu dediğimiz mantar grubunda karaciğer yetmezliği özellikle karaciğer naklini gerektirecek düzeyde soruna yol açabilir” dedi.

6 saatten sonraki belirtiler daha önemli

Bir kişi mantar yediği zaman şikâyetlerin erken veya geç başlaması çok önemli altını çizen Kaya, “Çünkü ilk 2 saat içerisinde başlayan mantar zehirlenmeleri ile ilgili başlayan klinik tablolar nispeten daha iyi seyirlidir. 6 saatten sonra eğer kişide belirtiler ortaya çıkmaya başlıyorsa bu tür zehirlenmeler mantar zehirlenmesi açısından daha çok önem arz etmektedir. Buna da özelikle vatandaşlarımızın toplumumuzun dikkat etmesi gerekmektedir” diye konuştu.

En kısa sürede acile başvurun

Mantar zehirlenmesi nedeniyle özelikle bulantı, kusma ve ishal şikâyetleri olan kişilerin mümkün olan en kısa sürede acil servislere başvurup uygun şekilde sıvı ve elektrolit tedavisi alması gerektiğini vurgulayan Kaya, sözlerini şu şekilde sürdürdü:

“İlaveten aktif kömür uygulaması yapılması, bulantı ve kusmasını giderme amacıyla ilaç uygulaması gerekmektedir. Bu kişilerin özellikle sıvı elektrolit uygulamasına bağlı olarak böbrek yetmezliği gelişimi gibi bir ihtimalde bulunduğu için bu tedaviyi ihmal etmemeleri mümkün olan en kısa sürede acil servise başvurmaları yerinde olacaktır.”

Mantar zehirlenmesinin sonuçları organ yetmezliğine kadar gidebilir yazısı ilk önce Ulu Bursa üzerinde ortaya çıktı.

Yeşil Camii’nde öğle namazına müteakip gerçekleştirilen mevlitte organ bağışında bulunan merhumlar dualarla anıldı. Programa; Bursa İl Sağlık Müdürü Dr. Orkun Yıldırım, sağlık müdürlüğü yöneticileri, sağlık çalışanları, organ bağışında bulunup hayatını kaybedenlerin yakınları ile nakil olmuş kişiler ve vatandaşlar da katıldı.

Programla ilgili konuşan Bursa İl Sağlık Müdürlüğü Organ ve Doku Nakil Koordinatörü Uzm. Dr. Yavuz Selim Çınar, “Organ bağışı yapan ailelerimiz ile bir aradayız. Kendi yakınlarının vefatından dolayı üzüntüsünü bırakıp başka insanların hayata tutunması için kendi yakınlarının organlarını bağışlayan çok değerli donör yakınlarına çok teşekkür ediyoruz. Bugün onların anısına hem mevlit okuttuk, arkasından lokma dağıtımımız oldu. Her sene yapmayı geleneksel hale getirdik. Onları Yeşil Cami’de anıyoruz. Çok sayıda ailemiz de aramızdılar. Vefat eden merhum ve merhumelere Allah’tan rahmet, yakınlarına da başsağlığı diliyorum. Bu ulvi davranışlarından dolayı bir kez daha kendilerine teşekkür ediyorum. Birçok insanın hayatını kurtardılar” şeklinde konuştu.

Mevlit programının sonunda Sağlık Müdürlüğü tarafından vatandaşlara lokma ikramı yapıldı.

Organ bağışlayanlar dualarla anıldı yazısı ilk önce Ulu Bursa üzerinde ortaya çıktı.

Bursa İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 3-9 Kasım Organ Bağışı Haftası çerçevesinde Bursa bölgesinde yer alan illerin (Balıkesir, Bilecik, Çanakkale, Yalova) il sağlık müdürleri, hastane yöneticileri ve organ nakil koordinatörlerinin katılımıyla ’Bursa Bölge Koordinasyon Toplantısı’ gerçekleşti. Türkiye liderliğini elinde bulundurmanın yanında birçok Avrupa ülkesinin de üzerinde bağış oranına sahip olan Bursa bölgesi, 2023 yılında da başarılı çalışmalarına devam etti. Bursa, Balıkesir, Çanakkale, Yalova ve Bilecik illerindeki organ bağışı ve nakli hizmetlerinin yürütülmesinden sorumlu olan ve 5,5 milyon nüfusa hizmet eden Bursa bölgesi 2012 yılından itibaren ülkede en fazla donör bildiren bölge olma başarısını bu yıl da korudu. 2022 yılında 207 beyin ölümü tespiti, 60 donör bildirimi ile 11 pmp (milyon nüfus başına düşen kadavra donör sayısı), yüzde 29 aile bağış oranı ile Türkiye ortalamasının çok üstünde yer aldı. 2023 yılında da bu tarihe kadar Bursa bölgesi, pmp oranı 8,3 iken, ikinci sırada Samsun bölgesi 7,98 ise pmp’si ile 2,8 olan Türkiye ortalamasının çok üzerinde yer aldı.

Bursa bölgesindeki nakil merkezlerinde organ nakli bekleme listelerinde kayıtlı olan hastaların diğer bölgelere göre nakil olma şansı 3 kat daha fazla ve nakil olmak için bekleme süreleri daha azdı. Türkiye genelinde en fazla donör bildirimi yapan kamu ve özel hastanelere bakıldığında Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi 10, Çanakkale Mehmet Akif Ersoy Devlet Hastanesi 9 ve Trabzon Kanuni Eğitim ve Araştırma Hastanesi 9 donör ile 3. sırada yer aldı. Bursa bölgesinde bulunan 2 hastane yapılan donör bildirimleriyle öncülüklerini korudu.

Geçtiğimiz yıl tüm Türkiye’de bin 711 kişinin beyin ölümü teşhisi konmuş ancak vefat eden bu kişilerin sadece 289’unun yakınları organ bağışına onay vererek başka yaşamlara umut olmuşlardır. Ülkede son iki yıldır yapılan nakillerin yüzde 91’i canlıdan yapılmakta iken bölgede yapılan nakillerin yüzde 71’i canlıdan yapılmaktadır. Buradaki rakamlarda da anlaşılacağı üzere ülkedeki bağış oranları hala çok düşük oranlarda seyretmekte, hastalar ancak sağlıklı olan başka bir yakınlarının organı ile hayata tutunabilmektedir. Aşılması gereken en önemli sorunun kadavra organ bağışındaki yetersizlik olduğu belirtildi. Bekleme listelerine bakıldığında tüm Türkiye’de 2023 yılı itibari ile 24 bin 449 kişi böbrek, bin 422 kişi kalp, 2 bin 600 kişi karaciğer, 204 kişi akciğer, 277 kişi pankreas, 3 bin 963 kişi kornea beklemektedir. Bursa bölgesinde ise 2 bin 341 kişi böbrek, 337 kişi karaciğer, 138 kişi kornea beklemekte. Türkiye’deki organ bekleme listelerine her yıl 3 bin 500 ile 4 bin eklenmekte iken son dönem organ yetmezliği olup nakil olma şansı yakalayamayan birçok hasta hayatını kaybederek bekleme listelerinden çıkarıldı.

Ancak korona virüsten önce, 2018 yılında Bursa bölgesinde pmp oranı 23,6 oranına ulaşarak birçok Avrupa ülkesinin de önüne geçtiğini bir daha bunu yakalayamadıklarını ifade eden Bursa Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Organ Nakli Merkezi Müdürü Prof. Dr. Ekrem Kaya, öz eleştiride bulundu. Kaya, “2021 yılının grafiklerine göre, böbrekte canlı verici nakilde dünya ikincisiyiz. Ne kadar birikimimiz ve deneyimimiz var. Ancak kadavra organ bağışında alt sıralardayız. Pandemide beklenmeyecek kadar düşüş yaşadık. Bütün dünya ülkeleri pandemide organ naklinde düşüş yaşadı. Ancak Türkiye çok fazla etkilendi. Bizim eski ivmemizi yakalamamız gerekiyor. 2009’da pmp değerimiz 1,8’di. Çok çalışarak biz bunu 23,6’ya çıkardık. Avrupa ortalamasının üzerine çıkardık. Bunu burada bulunan insanlar yaptı. Bunu biz tekrar yapabiliriz. Biz öyle bir hale gelmiştik ki, karaciğer ve böbrek için başvuru yapılıyordu. 6 ay geçmeden organ çıkıyordu. Çok büyük bir lükstü. Ben bunu ABD’de görmüştüm. Bekleyen listesinde ölen hastamız olmuyordu. Bu kadar büyük lüks içerisinde yaşıyorduk. Onun etkileri halen devam ediyor. Bize hasta gelip, ‘burada organ çok çıkıyor’ diye. Ama halk bu ki öyle değil. 1,5 aydır biz hiç nakil yapamadık” dedi.

Daha önce iki kişinin bulunduğu, akıllarına neresi geliyorsa gidip ziyarette bulunduklarını belirten Kaya, “Organ naklinin önemini anlattık. Hiç üşenmedik. Eğitim çok önemli. Eğitim her zaman bir şeyi öğretmek için yapılmaz. Aynı zamanda hatırlatmak içinde yapılmalıdır. Biz neden başarımız aşağılara düştü diye bir araya gelmeliyiz. Sağlık personelinin motivasyonu azaldı. Bunu yeniden yukarıya çıkarıp sahada yer almalıyız. Ekiplerin değişmesiyle, bir ayar bozulması oldu. Bunların bazıları zorunlu, bazıları mecbur veya keyfi de olabilir. Ekiplerin uyum içerisinde çalışması çok önemlidir. Motivasyon ve inanç kaybımız var” şeklinde konuştu.

Acıbadem Bursa Hastanesi Organ Nakli Merkezi’nden Üroloji Uzmanı Prof. Dr. Bülent Oktay ise, “Kadavrada organ nakli çok düşük iken, canlı nakilde Avrupa ortalamasının üzerindeyiz. Dünyada en çok canlı böbrek nakli yapan ülke olmuşuz. Dünyada canlı vericili nakilde bu kadar iyiysek, kadavradan bağış neden bu kadar az. Bunun cevabının verebilirsek, farklı sonuçlar elde edebiliriz. Bursa bölgesi, ülke ortalamasının üzerinde kadavradan ve canlıdan nakille çok sayıda hasta kurtuldu. Bursa bölgesi dışından da çok hasta gelip sağlığına kavuştu. Bu güzelliklerin artarak devam etmesini diliyorum” dedi.

Bursa Şehir Hastanesi’nde düzenlenen Bölge Koordinasyon Toplantısı’na Bursa İl Sağlık Müdürlüğü Kamu Hizmetleri Başkanı Doç. Dr. Salih Metin, Bursa Büyükşehir Belediye Başkanvekili Ali Mersin, Balıkesir İl Sağlık Müdürü Uzm. Dr. Serkan Kadir Keskin, Bilecik İl Sağlık Müdürü Dr. Ferhat Damkacı, Çanakkale İl Sağlık Müdürü Op. Dr. Gökhan Baştürk, Yalova İl Sağlık Müdürlüğü Kamu Hizmetleri Başkanı Dr. Burak Gül ile bölgenin organ nakil koordinatörleri ve sağlık çalışanları katıldı.

Türkiye’de beyin ölümü gerçekleşen bin 711 kişiden sadece 289’unun yakınları organ bağışına onay verdi yazısı ilk önce Ulu Bursa üzerinde ortaya çıktı.

Bursa Bölgesi yaptığı organ bağış ve nakil çalışmalarıyla organ bağışına yıllardır öncülük etmeye devam ediyor. Bursa, Balıkesir, Çanakkale, Yalova, Düzce ve Bilecik illerinin yer aldığı Bursa Bölgesi 2023 yılında da beyin ölümü tespiti ve aile bağış oranlarında liderliğini korumaya devam etti.

Bursa bölgesinde bulunan hastanelerin yaptıkları donör bildirimleri ile listenin başında yer alarak Türkiye’nin bu anlamda yüz akı olduklarını belirten Bursa İl Sağlık Müdürü Dr. Orkun Yıldırım, “ Başta Bakanlığımız olmak üzere Bursa, Balıkesir, Çanakkale, Yalova ve Bilecik illerinde yıllardır sürdürülen organ bağışı farkındalık çalışmalarına destek veren Sağlık Müdürlükleri, hastane yöneticileri, yoğun bakım hekim ve hemşireleri ile büyük özverilerle çalışan organ nakli koordinatörlerimizin bu başarıda katkıları çok büyüktür. Bölgemizin senelerdir organ bağışında zirvede kalmasını sağlayan tüm çalışma arkadaşlarımıza teşekkürü bir borç bilirim” dedi.

Dünyada olduğu gibi Türkiye’de de organ ve doku bekleyen hasta sayısının her geçen gün arttığını söyleyen Dr. Yıldırım, “Bekleme listelerine bakıldığında tüm Türkiye’de 2023 yılı itibari ile 24 bin 449 kişi böbrek, bin 422 kişi kalp, 2 bin 600 kişi karaciğer, 204 kişi akciğer, 277 kişi pankreas, 3 bin 963 kişi kornea nakli için bekliyor. Bursa Bölgesinde ise 2 bin 341 kişi böbrek, 337 kişi karaciğer, 138 kişi ise hala kornea beklemektedir” ifadelerini kullandı.

‘Herkesin Bir Gün Organ İhtiyacı Olabilir’

Geçtiğimiz yıl Türkiye’de bin 711 kişiye beyin ölümü tanısı konulmasına rağmen vefat eden bu kişilerin sadece 289’unun yakınlarının organ bağışına onay vererek başka yaşamlara umut olduğunu söyleyen Dr. Yıldırım “Buradaki rakamlarda da anlaşılacağı üzere ülkemizdeki kadavradan bağış oranları maalesef hala çok düşük oranlarda seyretmekte. Hastalarımız sağlıklarına ancak sağlıklı olan başka bir yakınlarının organı ile hayata tutunabilmektedir. Sağlık Müdürlüğü olarak organ bağışına yönelik toplumsal farkındalık çalışmaları en önem verdiğimiz konuların başında geliyor. Hastalarımızın bir an önce sağlıklarına kavuşabilmesi için organ bağışının yapılmasına her zaman ihtiyaç duymaktayız. Yapılan bağışların sayısının azalması birçok hastanın organ nakli yapılmadan vefat etmesine neden olmakta. İnsanlarımızın bu noktada hassasiyetle davranacağına, özellikle vefat eden yakınlarının organlarını bağışlama noktasında bir gün kendilerine ya da bir yakınlarına organ ihtiyacı olacağı düşüncesiyle hareket edeceklerini inanıyorum” şeklinde konuştu.

Bursa organ bağışında lider yazısı ilk önce Ulu Bursa üzerinde ortaya çıktı.